نگیــــــــن شیـــــــــــــراز

من حالم خوبه .. خیلی خوب .. گفتم بنویسمش که ثبت بشه کفران نعمت نشه!! عصری سرم درد میکرد ... پاشدم رفتم به گربه های محل غذا دادم ... یکیشون مدتی بود پاش آسیب دیده بود و من غصّه میخوردم براش .. امروز دیدم بهتر شده .. خوشحال شدم ... بعدش رفتم پیاده روی .. وسطهای پیاده روی بارون گرفت .. تند و ریز .. من بارون نخواسته بودم از خدا ! نمیدونم کی خواسته بود .. حالا هرکی بوده دمش گرم! ... بعد که رسیدم خونه سردردم شدید تر شد .. رفتم دوش گرفتم ... بعدش یه لیوان چای داغ خوردم با گل محمدی و نقل بیدمشک .. بعدش فشار خون گرفتم .. بالا بود ... فشاره دیگه .. شعور نداره میره بالا ... ولی بی خیال فشار ... مهم اینه که حالم خوبه ... یه مسکّن خوردم ... یه عزیز دلی زنگ زد ... نیم ساعتی حرف زدیم .. حالم خیلی بهتر شد ... فشار خون گرفتم ... اومده بود پایین ... بعدش رفتم تو آشپزخونه ... دمپخت درست کردم واسه نهار فردا ... که فردا با خیال راحت بخوابم ... ولی من معمولاً تا دیر نمیخوابم ... خدا کنه فردا هم بارون بیاد .. دمپخت وقتی هوا بارونیه خیلی میچسبه .. با ترشی سیر ... به به .. چه شود ... دیگه همین دیگه ..

دستور پخت دمپخت رو بنویسم؟ چشم مینویسم ...

فعلاً با اجازه .. میرم هندونه بخورم ..

بنام خدا ... دمپخت ... یه قابلمه میذاریم روی گاز ... اندازه سه چهار قاشق آب میریزیم توش ... دو عدد عصاره مرغ یا گوشت رو در اون آب حل میکنیم .. کمی پیازداغ میگیریم و به محتویات قابلمه اضافه میکنیم(من پیاز داغ آماده داشتم) ... حدود یک لیوان عدس پخته اضافه میکنیم(آماده داشتم) ... حدود دو لیوان کلم برگ خورد شده اضافه میکنیم(ریا نباشه ها ولی آماده داشتم) ... دو پیمانه برنج را شسته و با آب کافی، به قابلمه اضافه میکنیم .. نمک و فلفل قرمز هم اضافه میکنیم ..  موقع اضافه کردن نمک و فلفل مراقب باشین چون عصاره گوشت خودش نمک و فلفل داره ... میزان فلفل بستگی به ذائقه تون داره ... ولی تند باشه خوشمزه تره .. گفتم که نگین نگفت!... اندازه سه چهار قاشق شوید خشک و دو قاشق ترخون خشک اضافه میکنیم .. ترخونش بیشتر نشه، چون تلخ میشه ... و روغن به میزان لازم ... همین ... محتویات قابلمه روی شعله ملایم میجوشه تا آب برنج تموم بشه ... چند بار به هم میزنیم که مواد حسابی با هم مخلوط بشن ... بعد روی شعله پخش کن، دم میذاریم ... و وقتی دم کشید نوش جان میکنیم ... این غذا در عین سادگی خیلی خوشمزه ست... بخصوص روزهای ابری و بارونی ... ارادتمند شما ... نگین خانوم!

توضیح ضروری: اجازه ندین این غذا زیاد ته دیگ ببنده، شعله خیلی ملایم باشه و حتماً هم از شعله پخش کن استفاده کنین .. چون اگه ته دیگه ببنده، عدس های ته دیگ خیلی سفت میشن و دندون میشکنن!!

خوب ... کدبانو های عزیز! دمپخت ما آماده شد، اینم عکسش ...

حدود دو هفته قبل یک روز وسط هفته، با همسر جان رفتیم خارج از شهر ... سمت سپیدان ... سمت شش پیر ... سمت کهکرون .. سمت ساران سفلی و ساران علیا ... رفتیم که کمی هوای خنک پیدا کنیم ... طبیعت بود .. سبز سبز... چشمه بود ...  دشت بود و درخت بود و غارهای سنگی ... یه شمال کوچولو، امّا بدون رطوبت ... زیبا بود و چشم نواز .. هوا؟ بهشتی .. آب و هوا؟ خود بهشت ... به گشت و گذار مشغول بودیم و به چشمهامون اجازه می دادیم از این طبیعت سبز و زیبا لذت ببرن و اون همه منظره زیبا رو در خودشون ثبت کنن .. جایی از ماشین پیاده شدم و از یک مغازه کوچولو که معلوم بود بخشی از یک خونه روستاییه، پفک نمکی خریدم .. فروشنده یک بانوی میانسال بود با یک لباس زیبای محلی و بسیار خوشرو ... با خوشروییِ خاصِّ روستاییان دوست داشتنی، تعارف کرد که: بفرما منزل، بفرما .. تشکر کردم .. تعارفش ساختگی نبود .. از ته دل میگفت ... بعد از ظهر که شد، زیر تک درختی کنار جاده نشستیم و نهارمون رو که نون سنگک با تخم مرغ و سیب زمینی آب پز بود خوردیم ... و همونجا زیر اون تک درخت کمی استراحت کردیم .. تک درخت تنومند و سخاوتمندی که تک تک برگهاش دست به دست هم داده بودن تا سایه بان زیبا و دلچسبی رو برای مسافرهای جاده ایجاد کنن ... سکوت بود و سکوت بود و سکوت ... آرامش بود و آرامش بود و آرامش ... تنها صدایی که شنیده می شد، صدای نسیم ملایمی بود که حین عبور از لابلای برگها، تن نرم و لطیفش، به تن سبز  برگها میخورد و برگها رو به آرومی تکون میداد .. و صدای بال زدن سنجاقک ها ... گاهی  اتومبیلی رد میشد و سکوت دشت رو به هم میزد .. اما اینقدر نبود که بتونه حال خوشمون رو خراب کنه ... یک سکوت و یک آرامش دلپذیر که دوست داشتی تا آخر دنیا ادامه داشته باشه ... عصر که شد، بناچار، به سمت شهر به راه افتادیم .. هر رفتنی بالاخره برگشتنی داره .. غیر از اون رفتنی که همه مون میدونیم بی بازگشته .. توی ماشین سکوت بود و فقط صدای خواننده قدیمی که میخوند: تک درختی تیره بختم که در سکوت صحرا فریاد من شکسته در گلویم، تک درختی بی پناهم که دشت آرزوها گردید آخر مزار آرزویم .... به همسرم گفتم: میدونی، دلم هوای خنک میخواد، دلم بارون میخواد، دلم پاییز میخواد، دلم حال و هوای پاییز میخواد... کوتاه و مختصر گفت: من هم ...

ده دقیقه بعد آسمون تیره شد، باور نمیکردم که صدای رعد میشنوم .. نم نم بارون گرفت .. باور میکنین؟ باور کنین ... خودم هم اولش باورم نمیشد .. ولی آسمون تیره، انگار منتظر باور من نبود ... بارون گرفت .. اول نم نم .. بعد کم کم تند و رگباری ... نمیدونستم خوابم یا بیدار .. مگه داریم؟ مگه میشه؟ حسابی ذوق کرده بودم .. ولی دلم نمیومد اون سکوت دلنشین رو با هیچ کلامی حتی از سر ذوق، خراب کنم .. هر دو، در سکوت، به دونه های بارون نگاه میکردیم و ناخودآگاه لبخند میزدیم ... تلاش برف پاک کن ماشین برای از بین بردن ردّ قطرات بارون بی ثمر بود ... ناخود آگاه شروع به زمزمه کردم: میزند باران به شیشه، مثل انگشت فرشته، قطره قطره رشته رشته، خاطراتم همچو باران، در گذار از کوهساران، حاصل این بذر کشته، عشق هر فرد سرشته ... ای دریغ از عمر رفته، سوز و سودای گذشته، میزند باران به شیشه، مثل انگشت فرشته ... و همسرم ضبط رو خاموش کرد ...

تا خود شهر بارون زد ... وقتی به تابلوی "شیراز 5 کیلومتر" رسیدیم، گفتم خدایا نه! کاش شیراز پنجاه کیلومتر، کاش شیراز پونصد کیلومتر .. کاش شیراز ... اما شنیدم که خدا زیر گوشم نجوا کرد: دیگه روتو زیاد نکن، باید به بقیه هم برسم ...

حال خوش اون بارون دلنشین، تا چند روز همراهمون بود .. بخصوص که فردای همون روز توی شهر هم یک بارون حسابی زد و هوا رو تا چند روز کاملاً پاییزی کرد ...

خواستم بگم خدایا مخلصم .. خیلی بیشتر از اونی که فکر کنی ارادتمندم ... حالا گاهی اگه نق میزنم و بهانه میگیرم، بذار به حساب میانسالی ... میدونی که ...

رفته بودیم هایپر استار کمی خرید کنیم ... البته فقط کمی!

دیدم یه قسمت خیلی ازدحامه، جلوتر که رفتم دیدم به مناسبت بازگشایی مدارس، یه بخش بزرگی رو در سالن پایین، اختصاص دادن به لوازم التحریر. دو تا جوان قد بلند هم لباس مداد شکل قرمز رنگ پوشیدن و با بچه ها خوش و بش میکنن و باهاشون عکس میگیرن... یکی از بچه ها که شش هفت سالش بود، با صدای بلند و خیلی هیجان زده، گفت: سلام عمو مدااااااد حالت خوبه؟

(فکر کنید اسم عموی آدم مداد باشه)!!

روی دیوار همون قسمت، یه تابلو زده بود و روش نوشته بود: از مدرسه ایده آل خود بنویسید .. و ملت روی کاغذهای کوچولوی زرد، نظراتشون رو در مورد مدرسه ایده آل نوشته بودن و چسبونده بودن روی اون دیوار ... حیف  که نشد عکس بگیرم، چون خیلی شلوغ بود ..

دو تا از نوشته ها خیلی برام جالب بود ..

اولی که معلوم بود از طرف پدر یا مادر دانش آموز نوشته شده این بود: مدارس با شهریه کمتری ثبت نام کنند

و دومی که معلوم بود متعلق به یک دانش آموز ابتدایی هست، نوشته بود: مدرسه مون بی مشق باشه

حیف که عینک همراهم نبود و همین دو تا رو که خط درشت تری داشتن فقط تونستم بخونم، وگرنه مطمئنم حرفهای قشنگی میشد توش پیدا کرد ...

راستی شما اگه بخواهین در مورد مدرسه ایده آل، یکی دو جمله بنویسین، چی مینویسین؟

من اینو مینویسم: به دانش آموزان در هر زمینه ای که استعداد دارن، بها بدین و سعی کنین بجای یک دانش آموز موفّق، یک انسان واقعی پرورش بدین و مهارتهای زندگی اجتماعی رو بهشون آموزش بدین، ضمن اینکه از مقایسه کردن بچه ها با همدیگه بشدّدددددت پرهیز کنید.

میدونم طولانی شد ولی کاغذ من بزرگه، جا زیاد داره

.............

بشنوید

  تو اون محل، یه همسایه داشتیم که خیلی پیر بود .. یه پیرزن کوچولوی خوشگل با پوست سفید و چشمهای سبز روشن و لبخندی که همیشه رو لبش بود .. اسمش کشور خانم بود .. بهش میگفتیم مَشَه کشور خانم ... و محبوبیت عجیبی بین اهالی محل داشت ... همیشه یه چادر مشکی تمیز سرش بود و بوی گلاب میداد ... گاهی عصرها یه سر میومد پیش بتول خانم یا پیش مادرم یکساعتی می نشست ... خوش صحبت و خونگرم بود و آدم دوست داشت ساعتها پای صحبتش بشینه ... یه همسایه دیگه داشتیم اسمش توران خانم بود .. یه زن قد بلند و درشت هیکل با چشمهای درشت عسلی و لبهای خوش فرم برجسته .. مژه هاش بلند و برگشته بود، انگار همیشه فرمژه داشت ... توران خانم برخلاف صورت قشنگش، ظرافت زنانه نداشت .. از پشت که نگاه میکردی انگار مردی چادر سر کرده ... توران خانم یه دختر داشت که اسمش یادم نیست و همیشه ازش با عنوان "توران خانیمین قیزی" یا دختر توران خانم یاد میشد ... بتول خانم همیشه سرکوفت "توران خانیمین قیزی" رو به دخترش فاطمه میزد ...میگفت بیا برو ببین چه غذاهایی میپزه .. چه سفره هایی میچینه .. چه ترشی و مربا هایی درست میکنه ... طفلی فاطمه هم با اون صدای تو دماغیش میگفت: خوب چیکار کنم؟ اون مدرسه نمیره، درس نمیخونه، همه اش تو خونه ست، باید هم بهتر از من کار کنه و خونه داری بلد باشه ... دختر توران خانم هیچوقت در حق من بدی نکرده بود ولی همیشه دلم میخواست برم بگیرم بزنمش، چون طفلی فاطمه خیلی بابتش سرکوفت میشنید و ملامت میشد ... یه همسایه دیگه داشتیم نمیدونم اسمش چی بود، یه زن تپل مپل و قد کوتاه که من با دخترش نازیلا همکلاس بودم ... نازیلا حاج امیری .. هر روز یا من میرفتم دنبالش یا اون میومد دنبالم و با هم میرفتیم مدرسه ... کلاس اول راهنمایی بودیم .. مدرسه مهران ... یه بار هفته ظهری بودیم .. ظهر که رفتم دنبالش، داشت تند تند نون و ماست میخورد ... گفتم هنوز آماده نیستی؟ گفت چرا چرا ، نهار بخورم زود حاضر میشم .. گفتم این نهاره؟ بی شعور بودم دیگه .. گفت نه، نهار برنج داریم ولی هنوز آماده نیست ... داشت نون و ماستشو میخورد که خواهر کوچیکترش با یه بشقاب برنج از آشپزخونه اومد بیرون .. روی برنجش خورشت هم بود ... اما یادم نیست خورشت چی بود ... ظاهراً در همین فاصله نهار آماده شده بود ... نازیلا که نون و ماست سیرش نکرده بود و از طرفی هم عجله داشت که بره آماده بشه، با دست یه مشت از بشقاب خواهرش برنج برداشت و ریخت تو دهنش ..خواهرش بهش فحش داد و گفت اَه! چقدر تو کثیفی .. نازیلا گفت کثیف نیستم، گشنمه... نازیلا قد بلند و درشت اندام بود، برعکس من که ریز نقش و لاغر بودم ... درسش متوسط بود و گاهی به من میگفت عصرها بیا خونه مون با هم درس بخونیم .. اما مادرم هیچوقت اجازه نداد برم خونه شون ...

توی محله مون یه بقّالّی بود که بهش میگفتن آ مَمی .. لابد اسمش محمد آقا بوده ... یادمه بعضی عصرهای تابستون، یه شیشه نوشابه کوچیک ازش میخریدم 5 ریال ... یه دونه هم از این  سرشیشه های قرمز پلاستیکی میخریدم میزدم سر شیشه نوشابه که زود تموم نشه .. مثل شیری که نوزاد از شیشه میخوره، نوشابه رو میمکیدم بجای اینکه سر بکشم ... آ مَمی زمستون ها هم نخود پخته میفروخت .. به نخود پخته میگفتن لب لَبی .. عجیب داغ و خوشمزه بود .. ولی برای من همیشه سوال بود که چرا اسم نخود رو گذاشتن لب لبی .. مادرم که توی خونه  درست میکرد به اون خوشمزگی نمیشد ... اون موقعها یه آب نبات چوبی هایی بود محصول شرکت مینو ... هم زرد و قرمزش بود که طعم میوه داشت و هم قهوه ایش که طعم کاکائو داشت .. بهش میگفتیم چوب مینو .. یه روز رفتم از آ ممی چوب مینو بخرم ... وقتی برگشتم مادرم گفت کجا بودی؟ بجای اینکه بگم رفته بودم از آ ممی چوب مینو بخرم، گفتم رفته بودم از چوب ممی آ مینو بخرم .. کلی اسباب خنده و تفریح اهل خونه شد ..

خونه ی بتول خانم حمام نداشت .. واسه حمام میرفتیم حمام مولادوست ... یادمه یه بار شب تحویل سال بود و حمام ها وحشتناک شلوغ .. من و مادرم و بتول خانم و فاطمه رفتیم حمام .. یادمه دو سه ساعت نشستیم نوبت .. وقتی نوبتمون شد، دو تا نمره گرفتیم و رفتیم داخل ..وقتی حمام من تموم شد و اومدم بیرون، دیدم فاطمه هم نشسته تو سالن، منتظر مادرش ... با هم صحبت کردیم و چون خیلی خسته و خواب آلود بودیم، از مادرهامون اجازه گرفتیم که بیاییم خونه ... ساعتهای آخر شب بود و کوچه و خیابون خلوت، با فاطمه داشتیم برمیگشتیم خونه که یهو دیدیم از ته کوچه دو سه تا مرد تلو تلو خوران دارن میان .. یهو فاطمه بازوی منو گرفت و با صدایی که از ترس میلرزید گفت: ای وااااااای نگین، اینا همه شون مست اند .. بعد همینطور که بازوی منو چنگ زده بود گفت: باخما ها، باخما ها، (نگاه نکن ها، نگاه نکن ها) بیا آروم از کنارشون رد بشیم، کاریمون ندارن، نترسی ها .... ولی من اصلاً نمیترسیدم .. بیشتر از حالت فاطمه خنده ام گرفته بود ... فاطمه چادری بود ولی من نه ... فاطمه با دیدن اون سه تا مرد جوری چادرش رو کشیده بود تو صورتش که فقط نوک دماغش پیدا بود .. انگار اینجوری بیشتر احساس امنیت میکرد ... میشنیدم که هی زیر لب صلوات میفرستاد و ناخن هاش هر لحظه بیشتر تو گوشت بازوی من فرو میرفت ... طفلی با اینکه خودش هفده هیجده سال بیشتر نداشت، خودشو سپر بلای من کرده بود ... محکم چسبیده بود به من و اینقدر منو به سمت دیوار کوچه هول میداد که چیزی نمونده بود برم اون ور دیوار! ... اتّفاقی نیفتاد .. از کنار اون سه تا مرد، بسلامت گذشتیم و رسیدیم خونه .. اونا حتّی نگاهمون هم نکردن ..  وقتی فاطمه نفس نفس زنان کلید انداخت تو قفل در، و منو هول داد تو دالون تاریک و نمناک، من خندیدم و گفتم: چته بابا؟ چرا اینجوری میکنی؟ فاطمه اخم کرد و گفت: قلبم اومد تو دهنم، ندیدی مست بودن؟ بخاطر خودم نمیترسیدم که، بخاطر تو میترسیدم، تو امانت بودی دست من .. و من اون روز معنی امانت رو نفهمیدم ...

ادامه دارد ...

اسمش جبرئیل بود .. سی و چند ساله یا نهایتاً چهل .. با قدی بلند و اندامی لاغر و صورت سبزه متمایل به سیاه ... و جا به جای صورتش، سوراخهای ریز و درشت بد شکل، لابد یادگار آبله مرغان دوران بچگی ... با لباسهایی نیمدار و کفشهایی که همیشه پشتش رو خوابونده بود و لخ لخ دنبال خودش میکشید، توی یه گاری چوبی، کاسه بشقاب ملامین و لیوان و استکان میفروخت .. با همون دستهای لاغر و دراز گاری رو هٌل میداد و داد میزد: کاسه بشقابیه، آی خانم خونه دار، لباس کهنه هات رو بیار کاسه بشقاب ببر، لیوان و استکان ببر... قاشق چنگال و ملاقه کفگیر دارم ... کاسه بشقابیه ... گاهی نقد میفروخت، گاهی هم در مقابل لباسهای کهنه و نیمداری که از اهل محل میگرفت، کاسه بشقاب میداد ...

 

اون موقع ما تو خونه ای می نشستیم که یه حیاط کوچولو داشت و دو طرف حیاط عمارت بود.. یک سمت حیاط صاحبخونه می نشست و سمت دیگه، ما ... تو باغچه های حیاط، پر از گلهای زرد بود .. اهل محل به اون خونه، میگفتن: ساری گئوول اولان حَیَط (خونه ای که گلهای زرد داره) ... روحش شاد حیدر آقا زهتاب .. مرد نازنینی بود که هیچوقت احساس نکردیم صاحبخونه مونه .. بسکه مهربون و خاکی و خوش اخلاق بود ... اسم همسرش بتول خانم بود .. یه زن میانسال و قد بلند با ابروهای کمانی و گونه هایی که انگار همیشه ازش خون می چکید ... یادش بخیر هر وقت آش آبغوره درست میکرد یه کاسه کوچولو میکشید میاورد میداد به مادرم و میگفت: ببخش خواهر، میدونم کمه، ولی آقا نوید (داداش کوچیکم) آش های منو دوست داره .. بتول خانم اینا، وضع مالی خوبی نداشتن .. غذاشون همیشه یا آش بود یا کته و سیب زمینی با نون ... حیدر آقا کارگر کارخونه ی زهتابی بود و با حقوق اندک و اجاره خونه ای که از ما میگرفت زندگی خودش و چهار سر عائله اش رو به هر ترتیبی بود میچرخوند ... حیدر آقا و بتول خانم، سه تا بچه داشتن .. پسر بزرگه اسمش محمد بود .. اسم دخترشون فاطمه بود .. و پسر کوچیکه جعفر ... بتول خانم روزها برای پنج نفر آدم، دو سه لیوان کته میذاشت و یه مقدار هم سیب زمینی سرخ میکرد و با چند تا نون میذاشت سر سفره برای نهار .. یه بار دخترش فاطمه که سالهای آخر دبیرستان بود، ظهر که از مدرسه برگشت و فهمید که بازم برای نهار، کته و سیب زمینیه، با لحنی شاکی گفت: ای آلّاه! ما مردیم بسکه سیب زمینی خوردیم آخه ... مادرم صدای فاطمه رو که شنید چونه اش لرزید .. و بعدش هم گریه کرد .. ما اون روز زرشک پلو با مرغ داشتیم ...

میگفتم ... اسمش جبرئیل بود و با یه گاری چوبی تو محل راه می افتاد و کاسه بشقاب میفروخت .. گاهی لباسهای نیمدار رو میگرفت و به جاش کاسه بشقاب میداد ... گاهی هم به اونهایی که وضع مالی خوبی نداشتن، جنس قسطی هم میداد .. مادرم فکر کنم فقط یکبار ازش شش تا بشقاب ملامین خرید که پولش رو نقد داد ... روی بشقابها عکس میوه بود .. میوه های خوشرنگ و زیبا .. سیب، انگور، گلابی ... بتول خانم همیشه از جبرئیل، جنس قسطی برمیداشت ... و به مادرم میگفت: چیکار کنم خواهر؟ من که نمیتونم برای این دختره (فاطمه) یکجا جهیزیه بخرم، مجبورم کم کم بخرم که وقتی خواستم شوهرش بدم، دستم تو رنگ و حنا نباشه ... جبرئیل حساب اونایی رو که قسطی خرید میکردن، توی یه دفتر می نوشت ... بتول خانم هر ماه باید قسط میداد ... بتول خانم همیشه قسط میداد .. ولی یه وقتهایی دستش تنگ بود و نداشت که قسط بده ... وقتی صدای جبرئیل تو کوچه میپیچید، بتول خانم نگران و هراسان میدوید سمت اتاق ما و به مادرم میگفت: ای وای باجی، کئوول باشیما، عَزرائیل گَلدی! (ای وای خواهر، خاک به سرم، عزرائیل اومد!!) .. اگه در زد، برو بهش بگو بتول خانم خونه نیست .. بگو هفته دیگه بیاد قسطش رو بگیره ... بیا دورت بگردم، بخدا یه قرون پول تو کیفم نیست ... و مادرم با عجله چادرش رو سرش مینداخت و میرفت دم در و میگفت: آقا جبرئیل، برو هفته دیگه بیا، اگه بتول خانم هم نبود، من خودم قسطت رو میدم ... و چقدر مهربون بودن این دو تا زن با همدیگه... عین دو تا خواهر ....

ادامه دارد ....

عرضم به حضور گرامی شما که با اینکه بچه های من هر دو شاغل هستن و کمی تا قسمتی درآمد دارن، ولی بازم همسرجان بهشون پول تو جیبی ماهانه میده. منم به قدر بضاعتم! مبلغی ماهانه بهشون میدم.

و تصمیم دارم این روال رو حتی تا بعد از ازدواجشون هم ادامه بدم.

تااااازه! تصمیم دارم به عروس آینده و داماد آینده ام هم ماهانه پول تو جیبی بدم

یه بار که داشتیم در این مورد صحبت میکردیم، دخترم گفت: مامان، شاید داماد آینده ات خوشش نیاد بهش ماهانه بدی، شاید به غرورش بر بخوره!

قبل از اینکه من جوابی بدم، شاپسر در اومد که: خوب راست میگه مامان، بالاخره پسره، غرور داره، ممکنه بهش بر بخوره، به نظرم سهم اونو هم بده به عروست

داشتم یه مستند در مورد زندگی موجودات اقیانوس میدیدم. یه نوع ماهی هست که در هر زایمان، صدها نوزاد بدنیا میاره. ماهی های کوچولو همیشه دور و بر مادرشون در حال شنا هستن. وقتی ماهی صیّاد نزدیک میشه که نوزاد ها رو صید کنه، پدر نوزادها که همون دور و بر هاست، آژیر میکشه و اعلام خطر میکنه! و ماهی ماده به محض شنیدن صدای آقاشون، بسرعت تمام نوزادان رو میبلعه!! و وقتی خطر رفع شد، پدر اعلام وضعیت سفید میکنه و ماهی ماده دوباره نوزاد ها رو دسته دسته تٌف میکنه بیرون بعضی از نوزادها که خواستار امنیت و آرامش همیشگی هستن، مدام دور و بر دهان ِ مادرشون میپلکند و میخوان وارد دهان مادر بشن که از خطرات محیط در امان بمونن

داشتم فکر میکردم اگه مکانیزم دفاعی انسانها از فرزندانشون هم به همین شکل بود چه اتفاقاتی میفتاد؟

من که فوق فوقش میتونستم فقط یکی از بچه هامو قورت بدم!!! دومی احتمالاً توسط صیاد خورده میشد

یا مثلاً میتونستیم از همسایه هامون کمک بگیریم!! مثلاً بگیم: وااااای اقدس خانوم جون، خطر بچه های منو تهدید میکنه، یکیشون رو خودم قورت دادم، میشه بی زحمت اون یکی رو هم شما قورت بدین، وقتی خطر رفع شد تٌفش کنین؟!! ایشالا تو شادی هاتون جبران کنم

یا مثلاً اونایی که هفت هشت تا بچّه دارن، مادره دو تاشون رو قورت میده، بعد خطاب به شوهرش میگه: مرررررررررد بجای اینکه وایسی آژیر بکشی بیا دو سه تاشون رو هم تو قورررررت بده، آخه به  تو هم میگن پدرررررر؟

یا مثلاً وقتی خطر رفع میشد، مادره میگفت: وااااااااا؟ ایزابل کوش؟ یادمه بعد از مایکل، تٌفش کردم، ولی الآن هرچی میگردم نیستش

یا مثلاً باباهه بچه ها رو میشمرد بعد میگفت:

ززززززن ، هرچی میگردم جاسم نیستش، تِخ کن ببینم، تِخ کن تا خفه نشده

سوم ابتدایی بودم. یه روز معلممون که اسمش خانم مودّت بود، گفت: بچه ها، امشب مشق هاتون رو بجای دفتر مشق، روی برگه بنویسین؛ مشق هر کی قشنگ تر و مرتب تر بود، میزنم به دیوار کلاس. یه همهمه ای بین بچه ها افتاد و همه همدیگه رو نگاه میکردن و توی دلشون برای هم خط و نشون میکشیدن!

من اون شب با کلّی صبر و حوصله، تمام تلاشم رو کردم که خوش خط تر از همیشه بنویسم. و تقریباً مطمئن بودم که مشق انتخابی خانم معلم، مشق من خواهد بود. روی هر کلمه کلّی وقت میذاشتم که قشنگ و مرتب در بیاد. وقتی هم مشق تموم شد نگاهش کردم و بعد از اینکه کلّی جیگر دستخط خودمو رفتم، گذاشتمش تو کیفم و رفتم خوابیدم.

فردا که خانم معلم مشق هامون رو دید، در میان بهت و ناباوری من، مشق یکی از بچه ها رو بعنوان زیباترین مشق انتخاب کرد و با پونز، زد به دیوار کلاس.... نامرد

ابتکاری که اون همکلاسی به خرج داده بود این بود که نقطه های مشقش رو با مداد قرمز گذاشته بود. و پررنگ تر و درشت تر از حد معمول.از دور که نگاهش میکردی، نقطه ها عین نگین های  قرمز و خوشرنگ میدرخشیدند و جلوه خاصی به نوشته ها داده بودن.

دروغ چرا؟ گریه ام گرفت! آخه من شاگرد زرنگ کلاس بودم، اما اون اصلا ًزرنگ نبود، حالا گیریم یه  خلاقیّت کوچولو هم بخرج داده بود!

یه نگاه این مدلی بهش کردم و یه تصمیم آنی گرفتم.

تصمیمم این شد که مشق بعدی رو درست مثل اون بنویسم. نقطه های درشت با مداد قرمز خوشرنگ. آقا نوشتم و برای نقطه ها هم کلّی وقت و حوصله گذاشتم. مینوشتم و نقطه میذاشتم قدّ چشم گاو !! مینوشتم و نقطه میذاشتم و نگاه میکردم و حظ میکردم! هی نگاه میکردم و هی قربون صدقه خودم میرفتم!

اما متأسفانه مشقم به فردا صبح و تشویق خانم معلم نرسید! پدرم وقتی  مشقم رو دید با عصبانیّت همه اش رو پاره کرد!! دلیلش هم این بود که چرا مرتب و منظّم ننوشتی؟ این نقطه های عجیب غریب و مسخره چیه که گذاشتی؟

یادمه اون شب قدّ هشت تا روضه امام حسین گریه کردم ولی کار از کار گذشته و مشق خوشگلم دیگه پاره شده بود.

چهل و اندی سال از اون دوران میگذره اما من هر وقت بهش فکر میکنم دلم میگیره

کلاس اول ابتدایی بودم. دوران ابتدایی همیشه بخاطر قد و قواره ریزه میزه ام، نیمکت اول می نشستم. و شایان ذکر است که این روال حتی تا سال آخر دبیرستان هم ادامه داشت!!

بله .. سال اول ابتدایی بودم که یک روز مادر ِ یکی از همکلاسی هام، اومد دم کلاس  که با معلممون حرف بزنه. یادش بخیر، اسم معلممون خانم ِ اشرف بود. خانم هما اشرف.

یه بار چند سال قبل، رفتم پیش یه دکتری که فامیلیش اشرف بود. قبل از اینکه بگم مشکلم چیه، بهش گفتم ببخشید شما با خانم هما اشرف نسبتی دارین؟ خندید و گفت بله ایشون دخترعموم هستن، لابد شما از شاگردهاشون بودین!! با تعجب گفتم از کجا میدونین؟ گفت آخه تا حالا چند بار شاگردهای ایشون اومدن پیش من و همین سوال رو کردن!!  گفتم: بله شاگردشون بودم، لطفاً بهشون خیلی سلام برسونید و بگید شاید شما منو یادتون نباشه ولی من خیلی خوب یادمه چه معلم مهربون و دلسوزی بودین و دستتون رو میبوسم.

خیلی مؤدبانه، گفت: چشم، بزرگیتون رو میرسونم. و قطعاً توی دلش میگفت: بجای اینکه اینقدر ور بزنی، زودتر بگو مشکلت چیه، بیماران توی سالن منتظرند

بله ... جونم براتون بگه که .... خانمه که اومد دم کلاسمون، یه چادر مشکی سرش بود و شکم خیلی قلمبه ای هم داشت! همینطور که داشت با معلممون حرف میزد من زل زده بودم به شکمش و با خودم میگفتم: چرا اینقدر قلمبه ست؟!!  آخرش هم طاقت نیاوردم. بلند شدم رفتم همونطور از روی چادر، دست مالیدم به شکمش و با کلی ذوق و شوق گفتم: آخی، شما حامله این؟

قبل از اینکه خانمه جوابی بده، معلممون با عصبانیت بهم توپید که: به تو چه دختر؟ برو بشین سر جات

منم که خیلی احساس طفلکی بودن کرده بودم و با خودم میگفتم: وااااا؟ مگه من حرف بدی زدم؟ خوب خواستم بدونم حامله ست یا نه؟ تازه شم، این چه طرز برخورد با نگینه؟ اونم از نوع فینگیلی ِ اول ابتداییش؟

خلاصه ... مغموم و دلگیر و سر افکنده، داشتم برمیگشتم سر جام که خانمه صدام کرد. برگشتم طرفش. با خوشرویی چادرش رو کنار زد و آنگاه من خود به چشم خویشتن دیدم که یه سبد خرید از این قرمز پلاستیکی ها زیر چادر روی شکمش گرفته، خیلی مهربون و ملایم با اون لهجه شیرین شیرازیش گفت: نه عزیزٌم حامله نیسَّم، نگا !! سبده ...

منم که جواب سؤالم رو گرفته بودم و مطمئن شده بودم که حامله نیست با خیال راحت و خیلی خوشحال و خندان رفتم نشستم سر جام.

.........

پ.ن: دوستان! از خاطرات دوران ابتدایی شما به گرمی استقبال میکنیم

جلوی سینک ظرفشویی مشغول شستن انگور بودم. همسرجان اومد تو آشپزخونه که: چیکار داری میکنی؟ کمک میخوای؟

گفتم: نه ممنون، دارم انگور میشورم.

گفت: بعدش میخوای چیکار کنی؟

گفتم: میخوام نون و پنیر و انگور بخورم.

گفت: خوبه، هستم!

سفره پارچه ای بتّه جقّه رو برد پهن کرد وسط هال، نون سنگک گرم کرد و ظرف پنیر و بشقاب و کارد برد گذاشت وسط سفره.

همینطور که داشتم خوشه های انگور رو قیچی میکردم، با خودم زمزمه کردم: نون و پنیر و انگور .. نون و پنیر و انگور .. نون و پنیر و انگور .. دی دیم دی دیم ری دیم دیم .. دی دیم دی دیم ری دیم دیم ... ریتمیک بود، خوشم می اومد. حال خوب کن بود.

بعد یهو ذهنم از لا به لای خوشه ها، پرواز کرد. رفت ... رفت به سالهای پنجاه، پنجاه و یک ...

هفت هشت سالم بود. یک عصر گرم تابستونی، با دخترعمّه ام که دو سال از من کوچیکتر بود وسط حیاط خونه عمّه ام اینا، دست میزدیم و میرقصیدیم و میخوندیم: نون و پنیر و سبزی، عراق چرا میلرزی؟ ایران کاریت نداره، سر به سرت میذاره، عراق آفتابه سازه، ایران پیکان میسازه ...

بعد در حالیکه غش غش میخندیدیم، با صدایی شبیه جیغ تکرار میکردیم: عراق آفتابه سازه، ایران پیکان می سازه ... عراق آفتابه ساااااازه، ایران پیکان می ساااااازه ...

و تو همون عالم بچگی، چه حس غروری میکردیم از اینکه ما پیکان می سازیم و اونا آفتابه...

و صدای اعتراض بزرگترها از توی اتاق که: یوااااااااااش ترررررررر، چه خبرتووووونه؟ همسایه ها خوابیدن .. بیایین یه دقیقه سرتونو بذارین زمین .. زیر آفتاب مریض میشین هاااا ...

امّا ما اون روزها مریض نشدیم .. آفتاب مریضمون نکرد .. گرما مریضمون نکرد ... بیخوابی بعد از ظهرهای گرم تابستون مریضمون نکرد ... حالمون خوب بود ... روزگار گذشت .. زمانه عوض شد ... زندگی رنگ عوض کرد ... و ما مریض شدیم ... یه چیزی ما رو مریض کرد که زورمون بهش نمیرسید، که زورمون بهش نمیرسه ...

 ...........

پ.ن: حالم خوبه، غمگین هم نیستم ...